Các nhà khoa học Mỹ đã phát hiện rằng protein trong máu loài sấu alligator  có thể là một nguồn kháng sinh mạnh để đối phó với các “siêu khuẩn” đã kháng hầu hết các thuốc quy ước, để điều trị phỏng,  và những nhiễm trùng nặng.

Khám phá này được trình bày ở phiên họp toàn quốc lần thứ 235 của Hội Hoá Học Mỹ diễn ra ở New Orleans, Louisiana, từ 6/4 đến 10/4/2008.

Đây là công trình nghiên cứu của Tiến Sĩ Mark Merchant, một nhà sinh hoá tại Đại Học McNeese State University ở Lake Charles, Louisiana, và các đồng sự Tiến Sĩ Kermit Murray và Lancia Darville, cùng thuộc Đại Học Louisiana State University ở Baton Rouge, cùng một số đồng nghiệp khác.

Đây là nghiên cứu đầu tiên khám phá tính chất kháng sinh của máu sấu alligator một cách thật chi tiết .

Merchant và đồng sự còn phát hiện rằng các protein trong máu sấu alligator còn có thể điều trị được nhiễm trùng do nấm Candida albicans, thường gây bịnh rất nặng ở những người bị suy giảm miễn dịch như các bịnh nhân AIDS hoặc bịnh nhân ghép tạng.

Phát biểu trước các nhà báo, Merchant cho biết rằng họ  "rất kích động" khi biết các protein trong máu sấu alligator có khả năng kháng vi trùng và kháng nấm:

"Khả năng hiện thực là một ngày nào đó bạn sẽ được điều trị bằng sản phẩm từ máu của sấu alligator," ông nói.

Merchant và đồng sự qua các dự án nghiên cứu trước đây đã cho thấy  sấu alligator có hệ miễn dịch rất khác với loài người. Hệ miễn dịch này rất mạnh và giúp loài bò sát  mau lành vết thương, do đó con vật này có ưu thế sống còn đáng kể hơn so với những loài động vật khác khi luôn bị những vết thương khá nặng trong cuộc chiến tranh giành lãnh thổ.

Hệ thống miễn dịch của sấu alligator có khả năng khác thường chống lại các vi sinh vật như vi nấm, virus, và vi khuẩn ngay cả khi chúng chưa hề bị phơi nhiễm trước đây.

Merchant và đồng sự phân lập các bạch cầu  từ mẫu máu của sấu alligator Mỹ và ly trích ra các protein có hoạt tính.

Trong điều kiện phòng thí nghiệm, một lượng nhỏ các chất protein có hoạt tính này tiêu diệt hàng loạt các vi khuẩn, kể cả vi khuẩn Staphylococcus aureus kháng methicillin (Methicillin-resistant Staphylococcus aureus =MRSA). “Siêu khuẩn” này kháng thuốc mạnh, trước kia chỉ  gặp ở môi trường bịnh viện, gần đây đã thấy lan tràn ra cộng đồng.

MRSA và các loại “siêu khuẩn” khác đề kháng với các loại kháng sinh quy ước và giết hại hàng ngàn người mỗi năm.

Merchant và đồng sự cũng đã thử nghiệm khả năng chống lại Candida albicans của protein trong máu sấu alligator, và thấy rằng 6 trong số 8 dòng của loại nấm men này đã bị tiêu diệt. Trong những nghiên cứu trước, họ đã đưa ra giả thuyết là các protein này cũng có thể tiêu diệt được HIV, virus gây bịnh AIDS.

Bước kế tiếp là khám phá ra cấu trúc hoá học của các protein trong máu sấu alligator và xác định protein nào có tính kháng khuẩn mạnh nhất. Merchant và đồng sự cho rằng có thể tìm thấy ít nhất 4 chất hoá học có liên quan.

Biết được thành phần hoá học chính xác của các tác nhân kháng vi khuẩn trong máu của sấu alligator sẽ giúp các nhà khoa học phát triển những loại thuốc kháng vi khuẩn và kháng nấm, mà sau này sẽ được dùng  dưới dạng kem bôi hoặc viên uống.

Merchant cho rằng các thuốc này có thể được sản xuất dưới dạng kem dùng ngoài da.

Bịnh nhân đái tháo đường một ngày nào đó sẽ có thể bôi  "kem chứa máu alligator" lên các vết loét ở chân, và điều này có thể sẽ giúp họ tránh phải cưa chi, Merchant nói. Một khả năng nữa có thể áp dụng là bảo vệ các vết phỏng chống lại nhiễm trùng, giúp da mau lành.

Khi chọn một cái tên cho loại protein của máu sấu alligator mới được phát minh này, Merchant gợi ý dùng tên "alligacin", và ông hy vọng rằng nếu các nghiên cứu vẫn tiến triển đầy hứa hẹn như từ trước đến nay, thuốc sẽ có thể được đưa ra thị trường trong vòng 10 năm sắp tới.

Các nhà nghiên cứu cảnh báo rằng không nên thử và tự chế thuốc bằng máu của sấu alligator vì máu chưa chế biến rất nguy hiểm và có thể gây chết người nếu được tiêm vào cơ thể.

Merchant gợi ý rằng máu của các loài có liên hệ gần với alligator như cá sấu cũng có thể có tác dụng kháng sinh tương tự. Ngoài ra, ông cho biết đang có kế hoạch nghiên cứu tác dụng điều trị bệnh của máu các loài bò sát trên toàn thế giới.

Alligator

Bs Đồng Ngọc Khanh, BV Đa Khoa Hoàn Mỹ SàiGòn

Nguồn: American Chemical Society press statement: "Alligator blood may put the bite on antibiotic-resistant infections", 06 April 2008.

 

Trở về Trang Chính