Vì còn nhiều thân hữu hỏi về cách chọn máy digital camera để mua, và câu hỏi luôn luôn đặt ra là mua máy bao nhiêu megapixel. Ða số người mua máy ảnh thường chỉ chú trọng tới con số nầy (Mpix) mà bỏ qua nhiều đặc tính khác cũng rất quan trọng khi chọn máy ảnh như là optical zoom (bỏ qua digital zoom, thường vô ích), như là optical stabilizer (quan trọng cho người lớn tuổi tay run) như là độ lớn của LCD (càng lớn càng tốt, tuy nhiên có khi LCD lớn nhưng không mịn), như là độ lớn của cái CDC sensor (tương đương với tấm film, nó dùng để lấy ảnh, CDC lớn cho ảnh ít noise), như là các option được điều khiển đa số bằng nút bấm hay bằng menu (chọn càng nhiều nút bấm càng tốt), như là có chụp hoàn toàn manual được hay không. Xin mở ngoặc nói thêm ở đây là hầu hết các người chơi máy ảnh nhà nghề, và một số các người chơi ảnh tài tử đều thích chụp manual 100%. Riêng tôi khi xưa với máy ảnh dùng film thì cực chẳng đã phải chụp manual (tự mình lấy vận tốc, lấy khẩu độ, lấy thước) vì lúc đó đâu có máy automatic. Ngày nay khi dùng digital camera thôi thích chụp theo program (như chọn vận tốc, để máy ảnh chọn phần còn lại, như chọn điểm focus trên ảnh, còn việc focus để máy ảnh lo…) và nhiều lúc chụp hoàn toàn automatic. Hôm nay tôi chỉ đề cập tới resolution thôi, tức là nên mua máy ảnh bao nhiêu megapixel là vừa phải cho túi tiền mà đúng như cầu.

Xin quí bạn chuyên môn thông cãm, tôi viết không theo khoa bảng mà cốt làm sao quí bạn tay ngang hiểu được dễ dàng thì thôi, cho nên những từ ngữ chuyên môn ở đây được tôi dùng có khi không đúng định nghĩa theo sách vở, nhưng ai đọc cũng hiểu.

 

Xin bắt đầu từ căn bản. Một tấm ảnh display trên monitor hay trên giấy in được tạo ra bằng những chấm (dot) gọi là pixel. Nôm na xin hiểu một pixel là một điểm biểu thị chứa data về màu sắc (xanh đỏ vàng trắng…) và data về độ sáng (đậm nhạt cở nào…). Nhiều pixel được đặt nằm cạnh nhau sẽ tạo nên tấm ảnh. Thí dụ muốn display một con số trên màn ảnh, người ta thường dùng 7 “pixel”. Hình bên cạnh cho thấy con số 8 do 7 vạch sáng tạo ra, con số 2 chỉ có 5 vạch sáng. Ngày xưa, máy dot matrix printer dùng đầu in kim, in từ pixel (dot) lên mặt giấy. Nhìn vào trang giấy quí vị thấy chữ là những chấm đen xếp hàng theo nét chữ. Ở hai thí dụ vừa rồi cho thấy cách display một hình ảnh, một chữ một con số. Nhớ lại ngày xưa có những người khéo tay dùng máy đánh chữ tạo thành hình ảnh bằng các chữa a b c…Đứng gần nhìn thì thấy các chữ nằm loạn, đứng xa nhìn toàn thể thì ra là một tấm ảnh. Chúng ta có thể coi mỗi chữ a b c là một pixel. (Ðoạn nầy tôi dùng từ ngữ chuyên môn hoàn toàn sai định nghĩa trong sách vở)

Một tấm ảnh được tạo ra bởi nhiều pixel, càng nhiều pixel ảnh càng mịn, càng sắc nét. Do đó các nhà chế tạo máy ảnh digital càng ngày càng cố gắng tăng cao số pixel lên. Máy digital camera đầu tiên chỉ chụp được ảnh khoảng 0.3Mpix (1 Mega pixel = 1000000 pixel). Rồi tới máy 1.2Mpix, 2Mpix, 3.2Mpix (tôi đang xài một cái digitall camera cở nầy). Ngày nay máy ảnh thông dụng có resolution khoảng 5Mpix, các tay nhà nghề thường chơi máy từ 7Mpix cho tới 12Mpix. Hai tấm ảnh hoa lan trong hình nầy cho thấy độ lớn ngang ngang nhau, nhưng tấm thô có số pixel là 100x96=0,0096 Mpix và tấm mịn có số pixel là 358x343=0,122 Mpix. Quí bạn cũng nên lưu ý rằng chúng ta không phân biệt được hai tấm ảnh in ra giấy cỡ 4”x6” chụp từ hai máy digital camera có resolution cao (5Mpix) và digital camera có resolution thấp (1Mpix). Lý do là với máy 1Mpix đã đủ sức cho tấm ảnh 4x6 photo quality rồi, máy 5Mpix chẳng cho ảnh đẹp hơn. Tuy nhiên nếu cái CDC sensor của máy 5Mpix lớn hơn (physical lớn) cái CDC sensor của máy 1Mpix thì dưới cặp mắt nhà nghề tấm ảnh của máy 5Mpix trong hơn, ít noise hơn.

 

Để cho dễ hiểu, xin cho thí dụ thực tế như sau: Màn ảnh TV thông dụng cho tấm ảnh chứa khoảng 350 x 250 = 87500 pixel, hay 0.087Mpix. Màn ảnh HDTV cho ảnh 1024 x 768 =786432 pixel hay 0.78Mpix. Nếu quí vị nhìn vào màn ảnh TV thường, quí vị thấy có những vạch ngang cắt tấm ảnh ra từng vạch. Trên HDTV các vạch nầy vẫn còn đó, nhưng vì chúng nằm khít nhau, quí vị không còn thấy rõ nữa. Tóm lại ảnh càng chứa nhiều pixel càng rõ đẹp. Số lượng pixel ở đây được coi là số lượng “data” của tấm ảnh. Càng chứa nhiều data thì tấm ảnh càng đẹp, và người ta gọi là tấm ảnh lớn, lớn là lớn về data, không phải display lớn hay in ra giấy lớn.

 

Thông thường qúi bạn lầm lẫn giửa độ lớn của data và độ lớn in ra hay display của một tấm ảnh. Với 0.78Mpix tấm ảnh của quí vị có thể lớn bằng 32”, lớn bằng 42” hay lớn bằng 60” tuỳ vào màn ảnh HDTV của quí vị lớn bao nhiêu. Nếu quí vị dùng máy chiếu HDTV để chiếu lên tường tấm ảnh lớn đến 3 mét đi nữa, data trong đó vẫn là 0.78Mpix. Tôi muốn nói độ lớn physical của tấm ảnh bạn cầm trên tay, không hề liên hệ chi tới độ lớn của data chứa trong tấm ảnh. Nghĩa là với tấm ảnh 8Mpix cũng có thể in ra cở 4” x 6”, mà tấm ảnh chụp bằng máy 2Mpix cũng in ra 4” x 6”. Khác một chỗ là tấm ảnh 2Mpix dưới dạng JPG chiếm chừng 250KB trong thẻ memory hay trong hard disk, trong khi tấm ảnh 8Mpix chiếm tới trên dưới 2000KB (2MB). Một thẻ memory 128MB có thể chụp được mấy trăm tấm ảnh 640x480, nhưng chỉ chụp được chừng 70 tấm ảnh 2048x1536 (3,2Mpix). Trong ngôn ngữ thông dụng người ta nói tấm ảnh nhỏ có nghĩa là có ít data (hay pixel). Ảnh ít data khi in (hay display) lớn sẽ thấy có hột hay bị mất độ mịn đi, y như tấm hình bên cạnh. Đó là lý do biết tại sao người ta thích chọn mua máy ảnh cành nhiều Mpix càng tốt .

 

 

Bây giờ sang phần thực tế, câu hỏi đặt ra ở đây là nên mua máy ảnh cỡ nào. Hay là nên chụp tấm ảnh cở nào (bao nhiêu Mpix) thì vừa. Câu trả lời ở đây là tuỳ quí vị dùng nó trong chuyện gì. Nếu quí vị chụp để gởi qua email cho bạn bè thì nên chụp (hay resize tấm ảnh lại) chỉ lớn bằng 800 x 600 (0.5Mpix) là đủ. Lý do là màn ảnh (monitor) thông dụng thường display khoảng 800 x 600. Với tấm ảnh 800 x 600 người nhận sẽ xem được tấm ảnh chiếm đầy màn ảnh. Nhưng nếu người nhận set monitor của mình là 1200x900 (ít khi xãy ra) thì tấm ảnh sẽ display nhỏ hơn màn ảnh monitor.

 

Nếu quí vị gởi tấm ảnh lớn hơn (thí dụ 1600x1200) thì có hai việc xãy ra cho người xem: thứ nhất tấm ảnh display trên màn ảnh không trọn vẹn, như chỉ thấy mặt và tay, mà thiếu chân, muốn thấy chân phải kéo nó lên, như vậy sẽ không thấy mặt, thứ hai có thể màn ảnh của người nhận sẽ display nguyên vẹn tấm ảnh, data dư bị loại bỏ, có gởi ảnh lớn cũng vô ích. Hai trường hợp trên xãy ra tuỳ theo cách setup software dùng xem ảnh trên computer của người nhận. Xin quí vị nhớ là gởi ảnh lớn, thời gian chuyển email lâu hơn gởi ảnh nhỏ. Một tấm ảnh chụp với máy 8Mpix không resize cho nhỏ lại, cứ để vậy mà gởi, thì có thể làm người nhận phải mất đi 15 phút đề nhận được tấm ảnh nầy, nếu người nhận không dùng broadband modem như DSL, Cable, hay Satellite. Thông thường nên gởi ảnh chừng 800 x 600 hay nhỏ hơn qua email. Nhưng ngược lại nếu quí vị gởi ảnh để người nhận in ra, thì với độ 800 x600 nầy chỉ in được ra giấy tấm ảnh khoảng 3” x 4” mà thôi, in ra lớn hơn ảnh sẽ mờ đi. Thưa quí vị hai tấm ảnh bên trên display có cở lớn tương tợ, nhưng ảnh mịn chứa data nhiều hơn ảnh mờ. In ra giấy cũng giống như vậy. In ra bao lớn cũng được, nhưng nếu ảnh ít data in ra lớn sẽ bị nhoè đi.

Bản sau đây giúp quí vị thấy sự liên hệ giửa resolution của digital camera với tấm ảnh in ra giấy
(quí vị nên chú ý tới các hàng chữ đỏ trong bản nầy)

Digital Camera Resolution Chart
Capture Resolution	Video Display	Print Size
		2x3"	4x5"/4x6"	5x7"	8x10"	11x14"	16x20"
320x240	Acceptable	Good	Acceptable	Poor	Poor	Poor	Poor
640x480 - 0.3 Megapixel	Good	Excellent	Good	Poor	Poor	Poor	Poor
800x600	Excellent	Photo Quality	Very Good	Acceptable	Poor	Poor	Poor
1024x768	Excellent	Photo Quality	Excellent	Good	Acceptable	Poor	Poor
1280x960 - 1 Megapixel	Excellent	Photo Quality	Photo Quality	Very Good	Good	Poor	Poor
1536x1180	Excellent	Photo Quality	Photo Quality	Excellent	Very Good	Acceptable	poor
1600x1200 - 2 Megapixel	Excellent	Photo Quality	Photo Quality	Photo Quality	Very Good	Acceptable	Acceptable
2048x1536 - 3 Megapixel	Excellent	Photo Quality	Photo Quality	Photo Quality	Excellent	Good	Acceptable
2240x1680 - 4 Megapixel	Excellent	Photo Quality	Photo Quality	Photo Quality	Photo Quality	Very Good	Good
2560x1920 - 5 Megapixel	Excellent	Photo Quality	Photo Quality	Photo Quality	Photo Quality	Excellent	Very Good
3032x2008 - 6 Megapixel	Excellent	Photo Quality	Photo Quality	Photo Quality	Photo Quality	Photo Quality	Excellent

 

Poor	Còn nhìn thấy hột (pixelated)
Acceptable	Tạm xem được, nhưng những chi tiết nhỏ trên bản in không rõ nét
Good	Nhìn chưa thấy giống tấm ảnh đẹp, nhưng đa số chi tiết đều hiện rõ.
Very Good	Khó phân biệt với tấm ảnh sắc nét khi nhìn cả hai từ xa, nhưng với đa số người dùng thấy chưa đủ đẹp.
Excellent	Khó phân biệt với tấm ảnh sắc nét khi nhìn cả hai từ xa.
Photo Quality	Không còn phân biệt được giữa hai tấm ảnh chụp từ film và từ digital camera.

 

Cuối cùng xin nhắc quí bạn một lần nữa là không nên gởi ảnh nguyên vẹn từ digital camera copy ra qua email, thường những tấm ảnh nầy quá lớn (số bytes) và vô ích khi nhìn trên monitor của computer. Chỉ nên gởi ảnh đã thu nhỏ 800 x 600 hay 1024 x 768 là vừa. Tuy nhiên cũng có nhiều bạn đem in ra giấy tấm ảnh gởi qua email (đã thu nhỏ), không nên in như vậy vì hình in ra không đủ data nên không sắc nét trông rất xấu, muốn in thì nên xin tấm ảnh chưa thu nhỏ.

Mong bài viết ngắn nầy giúp được phần nào cho quí bạn còn chưa rõ lắm về con số gọi là megapixel của các máy digital camera và độ lớn của một tấm ảnh.

 

 HCÐ (22-Feb-2006)

 

Print this site