Kính
gởi quí bạn,
Có năm bảy bằng hữu bảo tôi viết lại chuyện cái computer
vừa bị hư như thế nào và cách chạy chửa ra sao. Tôi xin được viết đôi hàng
để quí bạn cùng đọc chơi cho có chút ý niệm thôi. Bài nầy chỉ là trường hợp
cá lẻ cho cái computer của tôi mà thôi. :
Triệu chứng:
Tôi mở máy computer thấy nó bảo
setup lại CMOS (bằng cách nhấn key Del trên keyboard). Tôi setup lại
CMOS. Save xong thì máy boot nửa chừng dừng lại. Windows XP không hiện ra.
Lại setup CMOS lần nửa. Save xong mở máy lại êm ru, chẳng thấy chữ nghĩa
hình ảnh chi cả, trong khi đó quạt chạy đều, đèn on/off cháy bình thường.
Nhìn đèn hard disk không thấy nhấp nháy, điều nầy cho thấy computer có điện
nhưng hoàn toàn không “chạy”.
Chẩn đoán:
Máy đang chạy tốt
trước đó, giờ đây setup lại CMOS thì đứng yên, không boot, không display. Do
đó ai cũng nghĩ rằng CMOS bị sai sao đó. Trong trường hợp nầy chỉ set lại
CMOS là xong. Nhưng không có video (không display) thì biết đường đâu mà
set. Chắc các bạn cho là khi mở máy xong nhấn key Delete (trên keyboard) là
vào CMOS được chớ gì. Trường hợp nầy, nhấn key Del khi mở máy chẳng ăn thua
gì, vẫn không display. Mà không có display thì có nhìn được chi đâu mà
setup.
Tới tôi xin bày cho quí bạn một mẹo vặt thế
nầy: Có một số motherboard bị chết cứng không display kiểu nầy thì quí bạn
có thể trở lại bình thường bằng cách giử key Ins (trên keyboard) và đồng
thời mở điện, chờ một chút khi có display thì buông key Ins ra.
Trường hợp cái máy computer của tôi làm cách
nầy cũng vô ích.
Vậy kết luận sao đây:
- Phần hư không phải là monitor, cũng không phải là video
card (đã thay thử cái card khác và monitor khác máy vẫn không chạy) Thay là
thay thử vì có sẳn, chớ nhìn cái computer biết ngay là motherborad không
hoạt động. Nếu monitor không chạy (thí dụ như gắn giây lỏng lẻo từ monitor
đến computer) mà computer không hư thì đèn hard disk vẫn nhấp nháy và vẫn
nghe được tiếng hard disk đang boot.
- Rõ ràng là có điện nhưng CPU hoàn toàn không hoạt động.
Theo lẽ thường thì CPU là bộ phận ít hư nhất (thường bảo đãm tới 3 năm).
- Vậy thì phần hư phải là motherboard, tôi nhắm tới phần
CMOS của motherboard.
Trị bịnh:
Ðầu tiên là nhắm
trị cái CMOS. Thử hard reset nó (có cái jump trên mother để clear CMOS) vẫn
không chạy. Thử gở cục pin ra, chờ chút xíu gắn lại. Vô ích. Bây giờ thêm
triệu chứng mới là gắn điện vào là computer bật lên chạy, không cần nhấn nút
on/off như bình thường. Vẫn không display. Vậy rỏ ràng là motherboard hư.
Tôi chạy ra tiệm mua một cái về thay (giá
trung bình chừng $50) dầu sao thì cái CPU là Intell 3200 MHz chắc cũnng còn
xài được. Mua motherboard về để đó. Tháo cái motherboard cũ ra khỏi thùng
máy, tháo RAM (memory) ra, tháo luôn CPU.
Theo kinh nghiệm, có khi tháo motherboard ra
ráp lại, computer chạy lại bình thường. Do vậy trước khi tôi gắn motherboard
mới, tôi test thử lại cái cũ lần sau cùng. Ðề motherboard nằm bên ngoài
thùng máy, gắn giây lại, mở điện computer chạy lại bình thường.
Chuyện nầy không lạ với nghề sửa chửa
computer. Nhưng nó lạ ở chỗ tôi ráp lại vô thùng máy mở lên, computer không
chạy, dầu quạt chạy rào rào, không có video, CPU không hoạt động.
Tại sao ngoài thùng nó chạy gắn vào không
chạy. Có khi gắn vào vặn ốc lại làm cho motherboard bị “tress” nên hở (đứt)
mạch điện nào đó chăng. Ðúng là bịnh ma. Tôi ngồi ngẫm nghĩ so sánh lại mọi
chuyện thì nghiệm ra một sự khác biệt là khi motherboard nằm ở bên ngoài
thùng máy tôi gắn có 1 thẻ RAM (memory) cho nhanh khỏi mất thì giờ. Như khi
gắn lại vào thùng máy tôi gắn cả hai thẻ ram vì chắc ăn rồi. Vậy thì kẻ có
tội là một thẻ RAM bị hư chăng.
Tắt điện, rút bớt một thẻ, mở điện computer
chạy lại bình thường. Vậy ra kẻ có tội là cái RAM hư. Nhưng khó chẩn đoán ở
đây là khi set lại CMOS thì computer hết chạy, chuyện nầy đâu có ăn thua chi
với RAM. Do vậy đâu ai nghĩ tới RAM hư, rỏ ràng bị tổ trác.
Thôi thì mang cái motherboard trả lại cho
tiệm buôn vậy. Xài tạm một thời gian nữa rồi mua motherboard lẫn CPU mới về
thay “cho bằng bà con hàng xóm” vậy thôi chớ máy đang chạy với vận tốc 3.2
MHz thì đâu đến nổi chậm.
Vì có lời dặn của chư bằng hữu nên tôi viết
lại ít hàng, quí bạn đọc chơi khi có thì giờ, chớ thực ra nó chỉ giúp cho
một số nhỏ quí bạn thích táy máy tay chân với computer mà thôi.
HCÐ
Print this site
