Đặt vấn đề:

Bản tin sau của Bộ Y Tế California: Tiến Sĩ Mark Horton, giám đốc Sở Y Tế California (CDPH), hôm Thứ Hai cảnh cáo người tiêu thụ là đừng ăn gừng tươi nhập cảng từ Trung Quốc, sau khi Sở Kiểm Tra Thuóc Sâu Rầy California khám phá dư lượng chất aldicarb sulfoxide trong một số lô hàng gừng nhập cảng. Aldicarb sulfoxide là chất thuốc trừ sâu không được cho xài trên củ gừng (July 30, 2007).

Giải thích:

Giới thiệu và luật lệ:

Aldicarb ( tên thương mãi = Temix, Carbamyl; CAS No 116-06-3) là chất diệt côn trùng đăng ký với cơ quan bảo vệ môi sinh Hoa-kỳ để dùng trên nhiều phương diện. Chất này cho vào đất để diệt các loài viên trùng hay giun trong đất và là chất diệt các loài tiết túc như con mạt và rệp vừng (aphids). Aldicarb cũng dùng và các loại thảo mộc trang trí trong nhà kiếng ngoài trời, và những loại hoa màu như bong vải cũng như củ cải đỏ, dâu, khoai tây, hành vân vân. Trên mặt hóa học, aldicarb là 2-methyl-2-(methylthio)-propionaldehyde-O—(methylcarbomoyl)oxime và là ester của acid carbamic.

Aldicarb tồn tại rất lâu trong sinh thái và không sẵn sàng thoái hóa sinh học trong nước. Hậu quả sử dụng trong nông nghiệp, aldicarb tìm thấy trong nước uống. Theo đạo luật an toàn nước uống, cơ quan bảo vệ môi sinh Hoa-kỳ đưa ra mức ô nhiễm tối đa (MCL: maximum contaminant level) cho aldicarb là 3 ppb (parts per billion tức là phần tỉ) và 2 chất chuyển hóa aldicarb sulfone và aldicarb sulfoxide là 3 và 4 ppb theo thứ tự. Cơ quan bảo vệ môi sinh đưa ra MCL = 3 ppb vì họ tin rằng với kỷ thuật hiện nay và nguồn cung cấp, đây là mức thấp nhất mà hệ cung cấp nước có thể được đòi hỏi một cách hợp lý để loại bỏ chất vấy nhiễm nếu xảy ra trong nước uống. Tất cả nguồn cung cấp nước uống phải tôn trọng điều lệ này.

Phơi nhiễm ở người và dược động học:

Người tiếp xúc với aldicarb do uống nước và dư lượng trong thực phẩm.

Dân số tổng quát có thể phơi nhiễm với aldicarb phần chính do uống nước vấy nhiễm hay dư lượng cao chất này. Mức aldicarb từ 1 đến 50 mcg có thể tìm thấy trong các giếng cạn. Hợp chất này có thể tồn tại trong nước dưới đất trong nhiều năm. Aldicarb và chất chuyển hóa oxýt hóa có thể tìm thấy ở mức cao hơn 1 mg/Kg ở khoai tây chưa biến chế.

Aldicarb được hấp thụ tốt qua đường ruột, qua da và qua khí quản. Aldicarb được phân phối vào tất cả các mô và chuyển hóa sinh học thành sulfoxide và sulfone. Bài tiết aldicarb và các chất chuyển hóa nhanh, phần chính trong nước tiểu. Aldicarb không tích tụ trong cơ thể do dùng lâu ngày.

Vấn đề sức khỏe và an toàn:

Trong các loại carbamate diệt côn trùng, aldicarb là một trong những chất diệt côn trùng độc hại nhất khi nuốt vào với liều LD₅₀ ( liều giết 50% động vật thí nghiệm) cho chuột cống là 0.6 mg/Kg thể trọng. Cơ chế thuốc rầy ester carbamate sinh độc tính liên quan đến việc ức chế acetylcholinesterase (AChE). Độc tính do tích tụ acetylcholine ở đầu mút giây thần kinh. Phơi nhiễm cấp với aldicarb mức độ cao có thể làm chảy nước miếng, co thắt phế quản, quáng mắt, teo đồng tử, co thắt ruột, tiêu chảy, tim đập chậm và buồn nôn. Những tác dụng này xuất hiện nhanh chóng và hoàn toàn thuận nghịch sau khi phơi nhiễm và thông thường có thể lâu đến 6 giờ.  Mặc dầu không có chứng cứ aldicarb sinh liệt trễ, có 1 ca một nhà nông bị bệnh đa thần kinh mãn kính, sợ ánh sáng và dị cảm lâu dài, mất trí nhớ ngắn hạn, yếu cơ  và mệt nhọc sau khi phơi nhiễm aldicarb. Người ta đã thử tính sinh ung thư ở 2 loài thú vật. Không có bằng cớ rõ ràng là aldicarb gây ung thư, đột biến và sinh quái thai hay gây độc hại cho hệ miển nhiễm.

Đánh giá nguy cơ trong thức ăn:

Năm 1983 tổ chức lương nông thế giới (FAO) đưa ra lượng cho phép dùng hàng ngày (ADI: Allowable Daily Intake) cho Aldicarb là 0.005 mg/Kg thể trọng. Cơ quan bảo vệ môi sinh Hoa-kỳ đưa ra ADI là 0.0002 mg/Kg thể trọng.

Tính chất nguy hiểm:

Dựa trên thăm dò dư lượng aldicarb trong thức ăn chế biến và trong nước uống, cơ quan bảo vệ môi sinh Hoa-kỳ quyết định lượng aldicarb ăn vào từ thực phẩm là an toàn nếu lượng aldicarb không vượt quá ADI 0.0002 mg/Kg. Trọng lượng trung bình người Mỹ là 60 Kg nên lượng cho phép mỗi ngày dùng dưới 0.0012 mg mg . Mức MCL aldicarb trong nước uống là 3 ppb.

Kết luận:

Sử dụng aldicarb bất hợp pháp trong các sản phẩm trồng trọt như dưa chuột và dưa hấu, có thể đưa đến mức đủ cao sinh triệu chứng độc hại kháng cholinesterase ở người. Tại Hoa-kỳ, aldicarb không đăng ký dùng cho gừng do đó lượng aldicarb trong gừng xem như bất hợp pháp. Mặc dầu aldicarb là 1 chất diệt côn trùng ester carbamate, theo ý kiến cá nhân tôi, ăn gừng nhiễm aldicarb gần như không thể lên đến mức độc hại trong máu để sinh các triệu chứng nhiễm độc. Hơn nữa, aldicarb không tích tụ sinh học trong cơ thể do dùng lâu dài vì chất này bài tiết hết trong vòng 4 ngày. Tuy nhiên, theo quan điểm luật lệ Hoa-kỳ, chỉ những chất diệt côn trùng có đăng ký và có kiểm soát mới được cho phép bán trong các siêu thị để bảo đảm an toàn cho người tiêu dùng.

Ý kiến người dịch:

Chúng tôi không biết aldicarb có ở Việt-nam không, nhưng nhà nước Việt-nam cũng cần ban hành luật lệ kiểm tra và bảo đảm an toàn cho người tiêu dùng. Cũng có thể gừng Trung quốc có bán ở Việt-nam và dư lượng cao hơn mức cho phép rất nhiều mà người tiêu dùng không biết.

Trở về Trang Chính