|
Hỏi:
Báo chí đăng tin Đài-loan trả lui 21 tấn trà
ô-long Việt-nam vì dư lượng Dicofol quá cao. Vậy Dicofol là chất
gì và nhà nước Việt-nam có luật lệ kiểm soát chất này không?
Đáp:
Dicofol là một chất diệt côn trùng đúng ra chất
tiêu diệt loại tiết túc trong đó có con mạt (MITE) tiếng Anh gọi
nhóm này là acaricide (acarode là nhóm tiết túc và –cide là
diệt). Trên mặt hóa học, dicofol là một chất clorua hữu cơ có
cấu trúc giống DDT, vì đây là chất trung gian trong quá trình
tổng hợp DDT. Chất này rất độc cho sinh vật sống trong nước và
có thể làm mỏng vỏ trứng của một số loài chim.
Sản xuất và luật lệ:
Dicofol ra đời năm 1956 và sản xuất ở nhiều nước
như Ấn-độ, Tây-ban-nha, Do-thái.và Trung quốc. Thuốc bán dưới
nhiều tên thương mãi khác nhau như Kelthane và Acarin.
Chúng ta biết DDT độc hại và tồn tại rất lâu
trong đất. Năm 1986 cơ quan bảo vệ môi sinh Hoa-kỳ tạm thời
không cho dung dicofol vì nhiễm DDT cao ở sản phẩm. Những quy
trình sản xuất mới có thể làm dicofol với mức kỷ thuật cao chứa
0.1% DDT. Hiện nay khối Liên Âu hay EU đòi hỏi sản phẩm phải
chứa DDT dưới mức này.
Năm 1990 Thụy-điển cấm dùng dicofol vì lý do sinh
thái. Tại Thụy-sĩ chỉ được dùng chất này để nghiên cứu.Tại
Hoa-kỳ không được dùng dicofol quá 1 lần mỗi năm, và vương quốc
Anh cho phép dung tối đa 2 lần mỗi năm.
Sử dụng:
Dicofol dung để diệt các con mạt sống trên cây
trái hay hạt. Đây là 1 chất độc tiếp xúc giết côn trùng sau khi
ăn hay bám trên mùa màng. Ở nhiều nước, dicofol có thể dùng kết
hợp với phosphate hữu cơ như parathion-methyl và dimethoate.
Hiện nay không có các con số sử dụng, nhưng dữ
liệu của vương quốc Anh cho thấy từ năm 1994 đến 1997 là 1143 kg
(?) mỗi năm. Chất này được dùng cho các loại trái cây như
táo,lê, dâu. Theo dữ liệu của Hoa-kỳ từ 1987 đến 1996, lượng
dicofol sử dụng trong nông nghiệp khoảng 390 00 Kg cho 290 000
mẫu đất. Dùng nhiều nhất để bảo vệ cây bông vải (50% ) và các
cây chanh cam (30%) tại 2 tiểu bang California và Florida.
Độc tính cấp:
Liều độc cấp tính LD50 hay là liều
uống giết 50% chuột cống trong phòng thí nghiệm là 595-690 mg/Kg
. Tổ chức y tế thế giới sắp chất này vào nhóm độc hại nhẹ.
Dicofol là chất độc thần kinh, ở động vật có vú,
Dicofol gây kích thích cao độ dẫn truyền dọc theo trục của tế
bào thần kinh, do ức chế một số enzyme trong hệ thần kinh trung
ương.
Triệu chứng sau khi nuốt hay hít phải chất này
gồm buồn nôn, choáng váng, yếu ớt và nôn mửa. Tiếp xúc ngoài da
có thể làm xót da hay ngứa; tiếp xúc ở mắt có thể làm viêm làm
viêm kết mạc. Có thể ngộ độc ở gan, thận, hệ thần kinh trung
ương. Những trường hợp quá nặng có thể sinh động kinh, bất tỉnh
hay chết do suy hô hấp. Dicofol tồn trữ trong mô mỡ. HOạt động
mạnh hay nhịn đói có thể di chuyển hóa chất làm tái uất hiện
triệu chứng ngộ độc kéo dài sau khi tiếp xúc.
Độc tính thần kinh
Dicofol sinh tác dụng độc hại thần kinh ở chuột
cống trong thử nghiệm độc tính thần kinh. Cơ quan bảo vệ sinh
thái Hoa-kỳ cũng yêu cầu nghiên cứu độc tính thần kinh sau khi
sinh ở chuột cống để có dữ liệu về độc tính này.
Tác dụng mãn tính:
Thử nghiệm trên động vật thí nghiệm cho thấy tác
dụng chính sau khi tiếp xúc lâu dài dicofol gồm tăng trọng lượng
gan và cảm ứng enzyme ở chuột cống, chuột nhắt và chó. Cũng thấy
biến đổi chuyển hóa adrecorticoit ( thuộc hệ thống nội tiết tố)
. Ở chuột cống thay đổi hormone kèm theo thay đổi mô học không
bào hóa (vacuolation) ở tế bào nang thận. Chưa có bằng chứng
gây ung thư ở người.
Dư lượng trong thức ăn và nước:
Năm 1996 nước Anh tìm thấy dư lượng trên táo, lê
và dâu cao hơn dự kiến. Hoa-kỳ chưa đưa ra mức ô nhiễm tối đa
(MCL: maximum contaminant level) của dư lượng dicofol trong nước
uống. Tại Liên Âu mức tối đa cho tất cả các hoạt chất là 0.1
mg/lit hay 1 phần tỉ (ppb).
Tồn tại trong sinh thái:
Theo bộ nông nghiệp Hoa-kỳ, dicofol có thời gian
bán hủy trong sinh thái khoảng 60 ngày. Những nghiên cứu khác
của cơ quan bảo vệ sinh thái cho thấy thời gian bán hủy của
dicofol có thể từ nhiều ngày đến nhiều tháng, từ 2 đến 4 tháng ở
California và Florida. Hóa chất tồn tại lâu hơn ở vùng đất acid
như đất phèn hơn là đất trung tính hay kiềm hay trong nước.
Chúng tôi đoán dicofol ở Việt-nam mua từ Trung
quốc, nhưng nhà nước có ấn định mức tạp chất DDT trong Dicofol
không, và bộ nông nghiệp có văn bản nào hướng dẫn sử dụng an
toàn chất này không, báo chí nên đặt vấn đề với bộ nông nghiệp
Việt-nam.
Bài này dựa theo tài liệu của cơ quan bảo vệ môi
sinh Hoa-kỳ (EPA) và tài liệu của tổ chức y tế thế giới.
Trở về Trang Chính
| 