TRẬN GIẶC CÀ PHÊ

Nói đến McDonald’s thì ai cũng nghĩ ngay đến nhà hàng chuyên bán fast food với món chính là hamburger và khoai tây chiên. Có thể nói đây là chaine fast food lớn nhất của Hoa kỳ với trên 31.000 nhà hàng nằm rải rác trên 119 quốc gia thuộc 6 lục địa khác nhau.

http://vietbao.com/?ppid=45&pid=138&nid=123775

Những năm gần đây, McDo còn nảy thêm sáng kiến mới ghép vào thêm cửa hàng cà phê, gọi là McCafé, kè theo bên cạnh nhà hàng chính bán thức ăn nhanh.

McCafé chỉ chuyên trị cà phê và bánh ngọt mà thôi. Dĩ nhiên, cà phê ở tiệm McCafé nầy phải ngon hơn, tư cách hơn loại cà phê bình dân quá tầm thường bán phía bên tiệm McDo chính nằm cách đó chỉ có vài thước. Mc Café nằm một bên riêng biệt với nhà hàng McDo và được trang trí đẹp mắt, với ghế dài bọc da, quày cà phê kiểu resto bar, rất ấm cúng, có vẻ thanh lịch và sang trọng hơn.

McCafé còn quá mới đối với nhiều người.

Hiện nay, trên thế giới chỉ mới có vài trăm tiệm nằm rải rác tại những thành phố lớn của một số quốc gia mà thôi.

Kẻ lên voi người xuống chó

Cà phê là một mặt hàng đang lên. McDo cũng thấy vậy, nên quyết tâm nhảy vào để giành giựt một phần thị trường cà phê đang bị các chaines chuyên bán cà phê như Starbucks Coffee nắm giữ. McDo rình rập thời cơ thuận lợi để tấn công. Và thời cơ đã đến. McDo đã thấy đúng. Kết toán sổ sách tháng 2/2008 cho biết thương vụ của McDo đã tăng vọt được 12% mà phần lớn là nhờ vào việc bán điểm tâm và cà phê.

Theo nhà phân tách tài chánh USB Securities, tiên đoán theo đà nầy thì chỉ số cổ phần của McDo có thể tăng lên 18% nội trong năm 2008 nầy.

Ngược với McDo, chaine cà phê Starbucks Coffee rất nổi tiếng với trên 15.756 tiệm café trên 44 quốc gia, thì đang trong một giai đoạn khó khăn.Từ nhiều năm qua, tình hình tài chánh của Starbucks Coffee không được sáng sủa gì cho lắm. Chỉ số cổ phần của Starbucks Coffee đã sụt mất đi 24% trong năm 2007.

Đây là một sự tuột giảm thê thảm nhất từ trước đến giờ của họ. Để cứu vãn tình hình, Starbucks Coffee phản công bằng cách cho tô bóng lại thương hiệu của mình, mà một phần đã bị lu mờ bởi ánh sáng của cầu vòng hoàng kim McDo.

Tháng 2/2008, trong một quyết định khá ngoạn mục và được quảng cáo rất rầm rộ khắp mọi nơi Starbucks Coffee cho đóng cửa 7000 tiệm của họ trong chỉ có vài tiếng đồng hồ mà thôi. Các nhân viên bị mất việc đều được đề nghị theo học một khóa tu nghiệp ngắn hạn về cách pha cà phê espresso cho đúng điệu nghệ.

http://leisureblogs.chicagotribune.com/thestew/2008/02/starbucks-sets.html

Tháng 3/2008, Starbucks cho sa thải bớt 600 nhân viên mà họ thường gọi là những baristas đồng thời họ cũng rút bớt một số món trong menu ra.

Bryant Simon, giáo sư tại Đại học Temple – Philadelphia, đã bỏ công theo dõi và nghiên cứu mọi hoạt động của Starbucks Coffee từ 5 năm nay. Ông đã đến viếng ít nhất là 400 tiệm Starbucks Coffeee khắp thế giới. Theo nhận xét của vị giáo sư nầy, thì Starbucks đã tạo ra một thị trường cà phê quá cấp tiến với ý tưởng thật táo bạo là người ta có thể giỏi hơn, tiến bộ hơn và khá hơn nữa nếu chúng ta chịu sử dụng loại cà phê ưu hạng Starbucks.

Starbucks đã nâng cấp phẩm chất cà phê của họ lên quá cao đối với giới tiêu thụ trung bình, mà chính những người nầy thật ra họ cũng chưa từng bao giờ có ý niệm về cách sản xuất cà phê chẳng hạn như cách rang ủ (torrefaction) là gì cả... Starbucks Coffee là nạn nhân của chính sự thành công của mình mà thôi.

Ngày nay tình hình đã biến đổi khá nhiều. Những người khách mà xưa nay có thói quen thường xuyên mỗi ngày ít nhất một lần phải tạt qua tiệm Starbucks để nhâm nhi tách cà phê nóng quen thuộc, nay thì dần dần họ lơi là Starbucks đi để tìm đến những tiệm cà phê độc lập, tuy là nhỏ hơn Starbucks Coffee nhưng tại đây họ vẫn có thể tìm được nhiều hương vị cà phê tuyệt vời với một giá phải chăng.

Lý do chính là Starbucks ngày nay đã trở nên quá tầm thường đối với nhiều người. Cảm giác mà những người khách hàng trung kiên đã tự đồng hoá vào Starbucks đã mất đi rồi. Cà phê Starbucks không còn là cà phê riêng rẽ của một ai nữa...

Cà phê Starbucks mà nguyên liệu chính được nhập từ Phi Châu có thể được thấy bán khắp mọi nơi, từ hang cùng ngõ hẹp, từ những siêu thị lớn như Costco đến tiệm tạp hóa nhỏ trong đường hẽm hoặc trong các trạm xăng bạn vẫn có thể mua cà phê Starbucks loại nguyên hạt về nhà pha uống. Một số cơ quan, cửa hàng, tiệm buôn, hoặc như các đại lý bán xe chẳng hạn cũng có để sẵn máy bán cà phê Starbucks để khách hàng của họ sử dụng và uống liền ngay tại chỗ. Chỉ cần bỏ 1-2$ vô máy, nhấn nút loại nào, cappuccino, espresso ...là cà phê hạt từ phía trên rớt vô máy, xay rào rào trong 10 giây rồi cà phê nóng kế tiếp sẽ chảy tỏn tỏn vào trong ly của bạn, không đầy một phút thì có ly cà phê Starbucks nóng uống cũng đỡ cơn ghiền.

Quảng đại hóa một món hàng thường làm nó trở nên quá tầm thường đối với người tiêu thụ, và đây là trường hợp của Starbucks Coffee.

McDonald’s thừa thắng xông lên

Đúng lúc Starbucks Coffee đang trên đà tuột dốc thì McDo không bỏ lỡ cơ hội tung ra hết chưởng lực của mình để mong hạ đối phương.

McDo đưa ra kế hoạch là nội trong năm 2008 nầy họ sẽ trang bị 18.000 máy pha cà phê espresso cho một số lớn nhà hàng của họ tại Hoa kỳ. Được biết là từ nhiều năm nay tại xứ cờ hoa, trên 10.000 McDo đã có bán cà phê đá rồi. Bước sắp tới là họ sẽ cho mở thêm nhiều nhà hàng McCafé trên thế giới.

McCafé đầu xuất hiện từ 2001tại Hoa Kỳ và hiện nay có lối vài ba trăm tiệm nằm rải rác trong các thành phố lớn của Mỹ. McCafé cũng còn quá mới mẻ đối với Canada .Trong Place Alexis Nihon, ở trung tâm Montréal và vùng phụ cận chỉ có đâu hai ba tiệm mà thôi.

Tỉnh bang Ontario cũng có McCafé nằm tại các thành phố như Burlington, London và Toronto. New Brunswick, PEI và British Columbia cũng thấy có sự hiện diện của McCafé.

McCafé đầu tiên trên thế giới xuất hiện tại Úc Châu vào năm 1993... Brazil, Italy, Argentina, New Zealand, Pháp, Thái Lan và Singapore...đều có McCafé.

Nhà hàng McDo cố hữu chuyên bán bánh mì hamburger và khoai tây chiên. Tại nơi đây không khí có vẻ hấp tấp và ồn ào...  Ngược lại, phía bên McCafé thì tư cách hơn, ấm cúng, yên tịnh  hơn và có vẻ sang trọng hơn với ghế dài bọc da tương tự như bên phía địch thủ Starbucks Coffee. Khách đến đây để nhâm nhi tách cà phê cappuccino thơm phức và đồng thời cũng để tìm những giây phút thư giãn.

Có điểm đặc biệt là trong những tiệm như McCafé, Starbucks Coffee, v.v...khách hàng có thể sử dụng máy laptop, sinh viên có thể vào đó ngồi cả buổi để học bài.

McCafé sử dụng cà phê nhập từ Trung Mỹ và Nam Mỹ. Đây là loại cà phê arabica đã được biến chế đặc biệt... Menu McCafé rất phong phú với nhiều hương vị, nhiều gu như dark roast, regular, decaffeinated, blended espresso, café latte, cappuccino, cappuccino with ice, mocha, MacIntosh Toffee and French vanilla,v.v... Bánh ngọt thì có muffins, cookies, cinnamon pull-aparts, tiger brownies, no nut brownies, wildberry macaroonon bars, date squares, butter tarts and triple chocoate fudge cake. Ôi thôi có đủ thứ, đủ loại.

Chưa chắc ai thắng ai

Năm 2007 vừa qua, tạp chí Consumer Reports đã chấm điểm các chaines cà phê tầm vóc lớn trong đó có McCafé và Starbucks Coffee...

Mc Café thắng điểm về hương vị và có gu ngon. McDo rất hãnh diện và tự hào về thành quả nầy nên họ không bỏ lỡ cơ hội để hết lời quảng cáo cho thương hiệu của mình. Đây là dịp ngàn vàng để họ lấy lại phần nào uy tín đã bị hoen ố vì dư luận thường gán cho fast food là nguyên nhân của bệnh tật.

Riêng Gs Robert Thompson, Đại học Syracuse ở NY, thì không nghĩ rằng McCafé có thể tiến xa hơn được.

Cho dù hương vị tốt đẹp của hằng triệu tách cappuccinos trên thế giới góp lại đi nữa, cũng không thể nào làm thay đổi được ấn tượng của dân chúng đối với mùi khoai tây chiên lúc họ đang nhâm nhi trong tiệm Mc Café. Dụng ý của Mc Café là hy vọng thu hút dân ghiền ghé vào uống bất kỳ giờ giấc nào trong ngày có nghĩa là ngoài các giờ cao điểm cố hữu ăn sáng và ăn trưa của phía bên nhà hàng fast food McDo.

Kết luận

Gs Bryant Simon đã viết xong quyển sách về Starbucks Coffee và dự tính cho ra mắt vào năm 2008 này, nhưng cuối cùng vì một lý do đặc biệt ông ta đình hoãn lại đến sang năm 2009 hẳn hay.

Tựa đề đầu tiên của quyển sách là Consuming Starbucks có thể sẽ được đổi lại thành Starbucks Moment.

http://www.khoahoc.net/baivo/nguyenthuongchanh/240507-ghien.htm

Montreal, April 21, 2008