|
Khi nói đến Halloween, người ta nghĩ ngay đến
những gói kẹo, những bộ đồ hóa trang ma quái, hay những quả bí
thật lớn với ngọn đèn cầy leo lét tỏa ra từ khuôn mặt được cắt
đục trên quả bí. Trong đêm Halloween, nếu các bạn không đi theo
đám trẻ để xin kẹo, tôi nghĩ chắc các bạn phải ngồi canh tiếng
chuông reo hay gõ cửa để trao kẹo … cho đến khi hết sạch kẹo hay
đến lúc bạn quyết định tắt đèn đóng cửa kín mít để khỏi phải
tiếp xúc với "ma quỷ". Tục lệ đi xin kẹo của các em trong đêm
Halloween thuờng được nhắc đến với những chữ "Trick or treat".
Nguồn gốc của những chữ ấy thật xa xưa, nhưng đại ý là nếu khi
có người gõ cửa trong đêm Halloween mà không có quà (treat) thì
sẽ bị phá (trick). Tuy những chữ ấy hàm ý "hăm dọa", nhưng các
em thường la lớn "Trick or treat" khi gõ cửa rồi nhăn răng cười
và xè tay ra chờ lấy kẹo.
Quả Bí (Pumpkin) và nghệ thuật cắt đục (carving) trong dịp
Halloween
Tôi rất lấy làm vui khi phải ngồi canh cửa để
trao từng cây kẹo cho các em. Nhìn khuôn mặt ngây thơ và hớn hở
của các em, những bộ đồ hóa trang đủ loại ma quỷ hay thần tiên,
có khi là hình ảnh của các nhân vật được các em ưa thích trong
các phim … tôi thầm nghĩ tuổi thơ ở xứ người sao mà hạnh phúc
thế, rồi lòng tôi không khỏi bùi ngùi khi nghĩ đến các em nơi
quê nhà.
Halloween không phải là một tục lệ đơn giản
như trình bày ở trên. Ngày lễ Halloween đã có cách đây 2000 năm,
từ khi dân Celts sống ở vùng mà bây giờ là Ái Nhĩ Lan (Ireland).
Họ đón mừng năm mới vào ngày 1 tháng 11. Ðối với họ ngày ấy đánh
dấu sự kết thúc của mùa hè và mùa gặt và khởi đầu của những ngày
tối tăm lạnh buốt của mùa đông. Họ tin rằng vào đêm giao thừa,
tức là đêm 31 tháng 10, ranh giới giửa hai cõi âm dương không rõ
rệt, vong linh của những người khuất mặt trở về trần thế. Vì sợ
hãi những hồn ma quấy phá, họ tụ họp lại, đốt lửa và bày những
lể vật để cúng thần linh. Trong khi làm lể họ mặc những bộ đồ
làm bằng đầu và da thú, một hình thức ngụy trang để ma quỷ không
nhận diện được và nhập vào thân xác họ.
Vào thế kỷ thứ 7, ảnh hưởng của Thiên Chúa
Giáo lan tràn đến vùng đất của dân Celts. Ðức Giáo Hoàng
Boniface IV quyết định lấy ngày 1 tháng 11 là ngày Lể Các Thánh (All Saints' Day hay Toussaint), để tưởng nhớ
các thánh và tử đạo. Ngày này được gọi là All-hallows (hay
All-hallowsmas), ngày trước đó được gọi là All-hallows Eve, sau
này được gọi ngắn gọn là Halloween. Tại Âu Châu, vào ngày 2
tháng 11, còn được gọi là Ngày Các Vong Linh (All Souls' Day),
những người hành khất thường đi từng nhà gõ cửa xin bánh và để
tạ ơn họ cầu nguyện cho những người đã qua đời trong mổi căn
nhà. Do đó mà sau này có tục lệ "Trick or treat" trong đêm
Halloween. Còn quả bí được để trước nhà là để đánh dấu sự kết
thúc của mùa gặt vào cuối hè theo tục lệ của người Celts. Sau
này người ta đã có sáng kiến đẻo gọt quả bí thành khuôn mặt hay
đèn lồng thắp trong đêm Halloween. Những quả bí với ánh nến
chập chờn trong đêm khuya vắng lặng vẫn luôn gây một cảm giác ma
quái và rờn rợn.
Ở Việt Nam, vào ngày lể Vu Lan, ngoài việc đi
chùa cầu nguyện cho thân nhân, ông bà, cha mẹ đã quá vãng, người
ta cũng có tục lệ Cúng Cô Hồn, vào ngày Rằm tháng Bảy âm lịch.
Cúng Cô Hồn là ngày bố thí cho những vong hồn không ai thờ cúng
hay còn lạc lõng chưa siêu thoát (wandering souls). Hình như
dân tộc nào trên thế giới cũng có những tục lệ riêng khi giao
tiếp với thế giới vô hình.
Khi nói đến Halloween, chúng ta không thể
quên nhắc đến những chuyện ma.
Cứ gần đến ngày Halloween, các tiệm sách bày
bán vô số những sách hay truyện phim về ma quỷ hay những ngôi
nhà ma (haunted houses). Các phim Halloween với nhân vật kinh
khiếp Michael Myers đã trở thành quá quen thuộc đối với những
người thích loại phim kinh dị (horror) trong dịp Halloween.
Ở Việt Nam, tại thành phố Dalat, người ta kể
lại rằng có những ngôi biệt thự hiện nay bị bõ hoang vì có ma.
Một trong những ngôi biệt thự ấy nằm trên đường lên thác Cam Ly.
Ngôi biệt thự này do người Pháp xây dựng từ
những năm đầu của thập niên 1930, một thời bỏ hoang, mái ngói
xiêu vẹo, cửa tan hoang. Phía trước ngôi biệt thự có cây thông
cổ thụ. Vào những đêm rằm thường có một ma nữ mặc áo trắng treo
mình trên cây thông chải tóc, mái tóc đen nhánh chảy dài xuống
tận mặt đường. Hồn ma này liên quan đến cái chết của một cô gái
trẻ đẹp, bị một gã sở khanh lừa tình nên treo cổ tự vẫn và hồn
ma cứ quanh quẩn bên cây thông, những đêm thanh vắng thường hiện
hình để chải tóc dưới trăng và chọc ghẹo người đi dường (theo
tài liệu của tintuc.timnhanh.com). Nếu các bạn muốn tìm hiểu
thêm về những ngôi biệt thự ma này, các bạn có thể xem một dvd
mới được phát hành, với cái tựa "Ma Đà Lạt", của AV Production
thực hiện và do Thanh Toàn diễn đọc.
Một biệt thự ma tại Dalat
Nước Mỹ văn minh hiện đại, nhưng những phim ảnh cũng như sách
báo không ngừng đề cập đến những chuyện ma. Trong dịp
Halloween, họ thường tổ chức đi thăm các nhà ma (haunted houses).
Ngay tại thủ đô Hoa Thịnh Đốn (Washington
DC), người ta kể lại rằng trong Tòa Bạch Ốc (White House) cũng
có nhiều hồn ma, đặc biệt là hồn ma của Tổng Thống Abraham
Lincoln. Những thượng khách ngủ tại phòng của Lincoln, còn được
gọi là "Lincoln Room", nghe những bước chân đi trong hành lang,
có người thì thấy Lincoln ngồi trên giường để mang đôi giày
ống. Hoàng Hậu Wilhelmina của xứ Netherlands (Hà Lan) cũng đã
ngủ tại Phòng Lincoln trong dịp viếng thăm Tổng Thống Franklin
D. Roosevelt. Có một đêm, bà ta nghe bước chân đi và tiếng gõ
cửa. Khi bà mở cửa xem thì thấy Abraham Lincoln đứng trước mặt,
trên người khoát áo choàng đen và đội nón cao. Bà ta quá sợ nên
ngất xỉu. Trong nhiệm kỳ của Tổng Thống Ronald Reagan, cô con
gái của Tổng Thống là Maureen cũng đã thấy hồn ma của Lincoln.
Chuyện lạ lùng hơn chính là câu chuyện do
Tổng Thống Lincoln kể khi ông còn sống. Ông ta kể lại giấc mơ thật kinh hoàng. Ông
thấy ông đi xuống cầu thang, về hướng Phòng Phía Đông (East
Room) trong Tòa Bạch Ốc, khi nghe có tiếng khóc. Ở phòng ấy, có
nhiều người đang vây quanh một quan tài. Khi ông hỏi một người
đàn bà là ai đã từ trần vậy, thì được trã lời, "Đó là vị Tổng
Thống bị ám sát". Lincoln đi ngang qua quan tài thì thấy chính
ông nằm trong ấy. Sau đó không bao lâu thì Tổng Thống Lincoln
bị ám sát.
Về hướng tây bắc Hoa Thịnh Đốn là vùng
Georgetown cổ kính nhất của thủ đô. Vùng này rất nổi tiếng vì
có những nhân vật như John và Jacqueline Kennedy từng cư ngụ tại
đây, và cũng là nơi có Georgetown University, tọa lạc trên đỉnh
đồi cao, với lối kiến trúc thật huy hoàng của thế kỷ thứ 18.
Tôi vừa có dịp ghé thăm vùng này. Lối kiến trúc xưa, những con
đường dốc và hẹp có lót đá, những quán cà phê bên đường, đã làm
cho tôi liên tưởng đến những đường phố ở Paris, Lyon hay Dalat.
Tôi muốn đưa các bạn đến
nơi rất đặc biệt này trong đêm Halloween. Rất nhiều người muốn
đến Georgetown để dự dạ vũ hóa trang trong đêm Halloween vì vùng
này rất thích hợp cho dịp này. Ngoài khung cảnh cổ kính, những
đường phố hẹp mờ ảo trong đêm, còn có những ngôi nhà ma rất nổi
tiếng. Đạo diển William Friedkin đã chọn khung cảnh Georgetown
để dựng phim The Exorcist (Quỷ Ám) rất nổi tiếng vào năm
1973. Tác giả viết cuốn truyện The Exorcist, tên là
William Peter Blatty, cũng là một sinh viên của Georgetown
University. Nữ tài tử Linda Blair, trong vai cô Regan bị quỷ ám
trong phim, đã làm cho khán giả kinh sợ. Nhưng màn khủng khiếp
nhất ở đoạn cuối của phim là lúc Cha Damian Karras tìm cái chết
thật thê thảm khi phóng mình qua cửa sổ và nhào xuống những bực
thang đá. Cha Damian đã hy sinh để con quỷ thoát khỏi cô Regan
và nhập vào thân xác cha.
Những bực thang đá Exorcist Steps ở Georgetown
Để tìm lại cái cảm giác "lạnh người" của đêm
Halloween, tôi đã dừng chân ở căn nhà bị quỷ ám trong phim
The Exorcist. Căn nhà này tọa lạc tại số
3600 Prospect Street NW, Georgetown. Tôi cũng đã bước xuống 97
bực thang đá bên hông của ngôi nhà. Những bực thang đá này đã
nổi tiếng nhờ cuốn phim trên và đã được đặt tên Exorcist
Steps. Từ trên cao nhìn xuống những bực thang đá, các bạn
sẽ cảm thấy chóng mặt, và khi nghe chuông nhà thờ gõ 12 tiếng
nửa khuya, bạn sẽ cảm nhận luồng âm khí lạnh và sự hiện diện
của những bóng ma trong đêm Holloween.
Viết tại Georgetown
Washington, DC
10/2007.
Thu Phong
Trở về Trang Chính
| 